دانشجویان رشته تاریخ دانشگاه تهران

در اواسط هزاره دوم پیش از میلاد دسته هایی از آریایی ها پس از سفر طولانی از جانب شمال شرقی به این سرزمین وارد شدند نام خود را بر آن نهادند و در اواخر هزاره دوم پیش از میلاد فلات ایران برای قبول فرمانروایی بزرگی که در هزاره بعد به وجود آمد ،آماده شد.

بنا به روایات تاریخی دسته ای از آریاها، یعنی مادها (دولت ماد در 701 یا 708 پیش از میلاد بنیانگذاری شد وبه روایت هرودت یکصد و پنجاه سال دوام یافت)در نواحی مرکزی و غربی تا حدود کردستان و کوههای زاگرس و آذربایجان سکنی گرفتند(ماد را به دو قسمت تقسیم کرده اند :ماد بزرگ ،شامل راگیانا(ری) و عراق عجم و کردستان ).

چون راه نفوذ از دشتهای اطراف کوه دماوند و نواحی ری به دامنه های شرقی الوند کوه که مانند سدی محکم قسمت شرقی دامنه های کوه زاگرس را از قسمت غربی مجزا ساخته است، نسبتا آسان است و به احتمال زیاد قوم ماد از طریق مسافرت از راه ری به قزوین و زنجان و راه همدان به اراک و قم و راه ری به ساوه و همدان و راه همدان به ابهر و خرقان، قسمت شرقی و مرکزی کوهستان زاگرس و مناطقی را که بعد ها به عراق عجم موسوم گشت اشغال کردند.

پایتخت مادها شهر اکباتان بود و راههایی که مراکز ولایات را به هم متصل می کرد همه به این شهر منتهی می شد.

سرزمین ماد در قدیم در پرورش اسب شهرت عالمگیری داشته است .اسبهای پرورش یافته در ماد را مورخان یونانی مثل هرودت و آریان توصیف کرده اند. از طرفی اطلاعاتی در دست است که مادها علاوه بر اسب ،حیوانات دیگری نظیر شتر و گاو و استر و الاغ را نیز به عنوان وسیله نقلیه مورد استفاده قرار داده اند.همچنین در آن روزگاران استفاده از گردونه یا ارابه که وسیله نقلیه چرخداری است و توسط اسب به حرکت در می آید متداول بوده و عامل مهمی در تسهیل حمل ونقل و مسافرت به شمار می رفته است .از طرفی استفاده از گردونه خود دلیلی است بر وجود راهای مناسب برای حرکت وسایل چرخدار .از دوران ماد گزارشهای دقیق و مستندی که روشنگر نوع تاسیسات و بناهای عام المنفعه مخصوص مسافران باشد در دست نیست.

شباهتهای میان آثار به دست آمده در "سیلک"و تپه حصار"و برخی دیگر از نقاط باستانی فلات ایران نشان میدهد که از دیر باز رفت وآمد میان اقوام پیش از تاریخ ساکن این فلات برقرار بوده و بی تردید در اثر همین ارتباط خصوصیاتی از یک تمدن به تمدن دیگر منتقل شده است..پیدایش برخی از اشیاء نظیر صدف در سیلک کاشان که پس از آزمایشهای دقیق آنها را از نوع صدفهای خلیج فارس تشخیص داده اند و از طرفی بعضی سنگهای رنگین به ویژه سنگهای خراسان مانند لاجورد ،دلیل محکمی است که اثبات می کند در هزاره های پیش از میلاد انسانهایی بوده اند که جهت داد وستد و معاوضه اجناس خود رنج سفر را برخود هموار می ساختند^.۱